Introductie
Vrouwelijke atleten worden vaak besproken in termen van training, voeding en prestaties, maar de invloed van de menstruatiecyclus wordt vaak over het hoofd gezien. Menstruatieklachten kunnen een grote impact hebben op trainingen en wedstrijden, maar dit onderwerp blijft vaak onbesproken binnen de topsport. Toch hebben enkele topsporters, zoals Jutta Leerdam, Zheng Qinwen en Fu Yuanhui, recentelijk aandacht gevraagd voor dit belangrijke aspect van de gezondheid van vrouwelijke atleten.
Belang van voldoende energie
Bij vrouwelijke atleten is het essentieel om voldoende energie uit voeding te halen om optimale sportprestaties te kunnen leveren. Een tekort aan energie kan leiden tot lage energiebeschikbaarheid (LEA), wat op zijn beurt kan resulteren in Relative Energy Deficiency in Sport (RED-S). RED-S kan verschillende systemen in het lichaam verstoren, waaronder de hormoonhuishouding, botgezondheid, immuunsysteem en voortplantingsfunctie.
Effecten van RED-S op de mondgezondheid
Lage energiebeschikbaarheid kan leiden tot hormonale veranderingen die op hun beurt de mondgezondheid van vrouwelijke atleten beïnvloeden. Veranderingen in oestrogeenspiegels kunnen leiden tot een afname van speekselproductie, verhoogde gevoeligheid voor tandvleesproblemen en ontstekingen in de mondholte. Daarnaast kunnen voedingstekorten, immuundisfunctie en uitdroging de mondgezondheid verder negatief beïnvloeden.
Naast hormonale veranderingen zijn er verschillende andere mechanismen waardoor RED-S de mondgezondheid kan beïnvloeden, waaronder voedingstekorten, immuundisfunctie, uitdroging en het gebruik van sportvoeding.
Klinische implicaties
Zorgverleners die werken met vrouwelijke atleten moeten alert zijn op tekenen van lage energiebeschikbaarheid en RED-S. Mondzorgprofessionals kunnen een belangrijke rol spelen bij het signaleren van mogelijke problemen in de mondgezondheid die verband houden met RED-S. Een multidisciplinaire aanpak met samenwerking tussen verschillende zorgverleners is essentieel voor de preventie en behandeling van RED-S.
Conclusie
RED-S is een complex syndroom dat kan ontstaan door chronische lage energiebeschikbaarheid bij vrouwelijke atleten. De hormonale veranderingen die hierdoor optreden, kunnen aanzienlijke gevolgen hebben voor de gezondheid, sportprestaties en mondgezondheid van deze atleten. Het belang van een integrale benadering van de vrouwelijke atleet, waarbij zowel systemische gezondheid als mondgezondheid worden meegenomen, wordt hiermee benadrukt.
Referenties:
Meer informatie over lage energie bij vrouwelijke atleten en mondgezondheid
